jump to navigation

Ασωτία σημαίνει Εγωιστική Αυτονόμηση, όχι (μόνο) Ανηθικότητα Μάρτιος 4, 2013

Posted by Ζωντανό Ιστολόγιο in : Ορθοδοξία / Εκκλησία , 1 comment so far

pseudocaché

π. Ανδρέα Αγαθοκλέους

Η παραβολή αυτή, γνωστή από τα παιδικά μας χρόνια, κρύβει δύο αβύσσους: της ανθρώπινης κατάντιας και της Θεϊκής αγάπης. Όποιος δεν έζησε την ασωτία του δεν ξέρει τι σημαίνει πατρική αγκαλιά. Ο άνθρωπος επιστρέφει σε Αυτόν που ποτέ δεν τον ξέγραψε.

Η ασωτία δε βρίσκεται βασικά στην ανήθικη ζωή. Γιατί η ανήθικη ζωή είναι έκφραση της βαθύτερης, της υπαρξιακής ασωτίας, όπου το πρόσωπο γίνεται άτομο, αυτονομείται, ζει χωρίς τη Ζωή, την κοινωνία, τη σχέση. Η ασωτία στην πραγματικότητα είναι θάνατος. Χωρίζεσαι από Αυτόν που σου δίνει ζωή, τρέφοντάς σε με την αγάπη Του που είναι το παν.

Υπάρχουν άλλοι που ονομάζουν την παραβολή του ασώτου «παραβολή του σπλαχνικού πατέρα», τονίζοντας πιο πολύ την αγάπη παρά την ασωτία. Η αγάπη Του αποδείκτηκε τέλεια και αληθινή την ώρα της ασωτίας του υιού. Γιατί δεν είχε λόγο να τον αγαπήσει. Ήταν άσωτος! Αλλά «δεν έχουμε τους λόγους μας που αγαπούμε». Αν υπήρχαν λόγοι, τότε η αγάπη θα ήταν ελλιπής, εφόσον σταματώντας οι λόγοι που υφίστανται, για τους οποίους αγαπούμε, σταματά η αγάπη μας.

Βαδίζουμε στηριγμένοι στην αγάπη κάποιων, πρώτα των γονιών, των αδελφών, των σγγενών κατά σάρκα. Μετά, αυτή των φίλων, των ερωτευμένων, των συγγενών κατά πνεύμα. Όμως κάποια στιγμή συνειδητοποιείς ότι καμιά αγάπη δεν είναι όπως την αγάπη του Εσταυρωμένου και Αναστάντος. Την ανακαλύπτεις, όταν μείνεις μόνος και ζητάς αυτό που ζητά η καρδιά στο βάθος. Τότε, καταλάβεις τη μοναξιά του ασώτου υιού που «ήρξατο υστερείσθαι» και «έφτασε στο σημείο να θέλει να χορτάσει με τα ξυλοκέρατα που έτρωγαν οι χοίροι» και «ουδείς εδίδου αυτώ».

Στο έσχατο σημείο της υπαρξιακής μοναξιάς και εξαθλίωσης, μόνη ελπίδα μένει η επιστροφή κι ας σημαίνει επιβεβαίωση της αποτυχίας. Άλλωστε, Εκείνος που σε περιμένει δε σ’ αφήνει να τη νιώσεις, γιατί είναι εκεί και περιμένει να τρέξει, να σ’ αγκαλιάσει σφικτά και να σε καταφιλήσει, αγνοώντας το πριν της ζωής σου και πιστεύοντας σ’ αυτό που μπορείς να γίνεις.

Η ιστορία της Εκκλησίας είναι γεμάτη από ασώτους υιούς. Επιβεβαίωση πως η μετάνοια, που στηρίζεται στη συνειδητοποίηση της αμαρτίας ως κατάστασης παρά ως πράξη αφενός και στην αγάπη του Θεού που μας αγαπά στην αμαρτωλότητά μας αφετέρου, μπορεί να μεταβάλει τις πόρνες σε οσίες και τους τελώνες σε αποστόλους. Όπως, βέβαια, είναι γεμάτη και από «πρεσβύτερους υιούς», που στηρίζονται στην αυτάρκεια των καλών τους έργων, που αγνοούν τι σημαίνει επιστροφή από το χάος στο φως, που δείχνουν τη σκληρότητα της καρδιάς τους με την απόρριψη των αμαρτωλών. Γι’ αυτό και σκανδαλίζονται με το «Θεό των μετανοούντων».

Λέχθηκε πως, αν χανόταν το Ευαγγέλιο κι έμενε μόνο η παραβολή του ασώτου, ήταν αρκετή για να καταλάβουμε πόσο ο Θεός μάς αγαπά.

Ευλογημένοι όσοι δέχονται αυτή τη χωρίς όρια αγάπη του μεγάλου Θεού μας, όχι ως αμοιβή για τις όποιες αρετές τους, αλλά ως ευλογία ουράνια που ενεργοποιεί το «φιλότιμο», κατά το Γέροντα Παίσιο, σε μετάνοια. Τη μετάνοια που οδηγεί σε νέα ζωή και τη νέα ζωή σε δυνατή εμπειρία Θεού, δηλαδή σε χαρά, χαρά, χαρά.

Πηγή: Ιερό Ησυχαστήριο Αγίας Τριάδος Λυθρόδοντα (ΣΧΟΛΙΟ ΣΤΗΝ ΠΑΡΑΒΟΛΗ ΤΟΥ ΑΣΩΤΟΥ)

Ο διάλογος του άσωτου με τον πρεσβύτερο γιό Φεβρουάριος 20, 2011

Posted by Ζωντανό Ιστολόγιο in : Βίντεο, Ορθοδοξία / Εκκλησία , add a comment YouTube Preview Image

Η επιστροφή του ασώτου

Μέσα στο κέφι του γλεντιού και στου κρασιού τη ζάλη
ένας μικρός εμίλησε μ’ αποκοτιά μεγάλη:
«Ξένε, ό,τι είχες να μας πεις, όλα θαρρώ μας τα ‘πες,
γύρισες όταν έχασες, όνειρα και αγάπες».

Πιότερο τον επίκρανε κι απ’ τη ντροπή του νόστου
που ο μικρός δε γνώρισε πως ήταν αδερφός του.
Σαν τέλειωσε η ξεφάντωση, πήγε στην καμαρά του
που ‘χανε βάψει οι τοίχοι της από τα όνειρά του.

Κι όπως εξετυλίγονταν τα όνειρα τα πρώτα,
ο αδερφός του χτύπησε της κάμαρας την πόρτα,
και το ‘πε πως από καιρό τον τυρρανά η σκέψη,
μ’ απόψε τ’ αποφάσισε άλαργο να μισέψει.

Επόνεσε όπως πονεί παλιά πληγή π’ ανοίγει
και του διπλοπαράγγελνε τι πρέπει ν’ αποφύγει.
«Εκεί στα ξένα που θα πας, μην πιεις νερό αδερφέ μου,
τση λησμονιάς και μαραθείς, ανθέ και καντιφέ μου.

Κάμε σαίτα την καρδιά να σκίσει τον αέρα,
να φτάσεις όπου έφτασα κι ακόμη παραπέρα.
Και το στερνό που θα σου πω πριν από τη φυγή σου,
πρόσεξε στο ταξίδι σου μη χάσεις την ψυχή σου».

Μέσα στη νύχτα μείνανε για ώρα αγκαλιασμένοι
και νιώθαν πως μ’ αόρατο σκοινί ήτανε δεμένοι.
Κι όπως τον συναπόβγανε και μάκραινε η σκιά του,
έπεσε στο προσκέφαλο κι έκλαψ’ απ’ την καρδιά του.

Στίχοι: Δημήτρης Αποστολάκης
Μουσική: Δημήτρης Αποστολάκης
Πρώτη εκτέλεση: Αλκίνοος Ιωαννίδης

Ο άγιος άσωτος και ο εύσπλαχνος πατέρας Δεκέμβριος 27, 2010

Posted by Ζωντανό Ιστολόγιο in : Ορθοδοξία / Εκκλησία , 1 comment so far

Ο σκανδαλώδης σεβασμός της ελευθερίας

φυγή απόδραση ελευθερία πτώση άσωτος αμαρτία

Στην παραβολή του ασώτου ο Θεός πατέρας σέβεται καταπληκτικά την ανθρώπινη ελευθερία και βούληση. Ο πατέρας της παραβολής δεν νοιάζεται για το κύρος του, για το τι θα πει ο κόσμος, ότι θα χάσει το στήριγμα, τον βοηθό του το παιδί του. Λυπάται για τη φυγή μα δεν θέλει να την αποτρέψει ενώ μπορεί. Σκανδαλίζει μερικές φορές αυτή η μεγάλη ελευθερία του Θεού. Θα θέλαμε να μας είχε πιο περιορισμένους. Δεν ξέρουμε να εκτιμούμε και να χαιρόμαστε την ελευθερία. Η αγάπη του πατέρα είναι λίαν αρχοντική. Θέλει πλησίον του αγαπητά παιδιά και όχι σκλάβους και δούλους ανελεύθερους, φοβισμένους, τρομαγμένους. Τον αφήνει να καταχρασθεί την ελευθερία του, παιχνίδι πολύ επικίνδυνο. Τα ξυλοκέρατα, ξέρετε, είναι γλυκά στην αρχή και στυφά στο τέλος όπως και αμαρτία. Δίχως Θεό ο άνθρωπος πεινά, διψά και είναι μόνος. Πείνα και δίψα ακόρεστη, μοναξιά φοβερή. Το κυνηγητό της ηδονής έφερε ανυπόφορη οδύνη. Όμως η μεγάλη αγάπη του πατέρα τον συνόδευε πάντοτε. Δεν τον έκανε να τη λησμονήσει και να απογοητευθεί. Ήταν απόλυτα βέβαιος για την αγάπη του πατέρα του και αυτό τον έσωσε. Τον έσωσε ακόμη η μη αργοπορία και η μη αναβολή. Η σωτήρια σκέψη έγινε αμέσως πράξη.

Ο πατέρας τον περιμένει, τόση ήταν η αγάπη του. Έτσι λέγουν οι άγιοι πατέρες: η ευαγγελική αυτή περικοπή μόνο αν σωζόταν από όλο το ευαγγέλιο,αρκούσε για τη σωτηρία του ανθρώπου. Η δε παραβολή δεν θα έπρεπε να λέγεται του ασώτου υιού αλλά του εύσπλαγχνου πατέρα.

Ο δεύτερος άσωτος

πρεσβύτερος υιός άσωτος παραβολή υποκρισία φαρισαίος

Όμως στη συνέχεια της παραβολής υπάρχει και ο πρεσβύτερος υιός. Ζητά ανταμοιβή για την εργασία του, καυχιέται για την ηθική του μεγαλοσύνη και αισθάνεται ασύγκριτα καλύτερος του αδελφού του. Δεν έχει καμιά διάθεση να συμμετάσχει στη χαρά του πατέρα για την επιστροφή του χαμένου αδελφού. Τα γεγονότα τον ξεμασκάρεψαν, τον παρουσίασαν γυμνό από κάθε αρετή. Έχουμε δύο ασώτους υιούς τελικά. Ο πρώτος ο νεώτερος, μετανοεί και επιστρέφει με δάκρυα στο σπίτι του. Ο δεύτερος, απρόσμενα, καταφαίνεται άσωτος δίχως να απομακρυνθεί από το σπίτι του. Ασωτεύει στην αυλή και τον λογισμό του, κάνει σπήλαιο ληστών την καρδιά του. Ούτε καν μπαίνει στο σπίτι του, είναι ένας στυγνός και ακέραιος Φαρισαίος που απαιτεί από τον Θεό να τιμωρεί τους αμαρτωλούς και να δικαιώνει τους ίδιους. Δάκρυσε και ο τελώνης και ο άσωτος, όμως ο Φαρισαίος και ο πρεσβύτερος υιός δεν δάκρυσαν καθόλου γιατί είχαν εγωισμό που δεν σε αφήνει να δακρύσεις.

Χρειάζεται προσοχή και προσευχή να μας φωτίσει ο Θεός να διακρίνουμε την κατάστασή μας, γιατί το τραγικό είναι να ζει κανείς εντός της Εκκλησίας και να είναι εκτός όπως ο πρεσβύτερος υιός.

Οι πατέρες και οικογενειάρχες, οι γονείς και οι δάσκαλοι να ανέχονται τα παιδιά, να τα διδάσκουν να τα ρίχνουν στο φιλότιμο, να τα διδάσκουν με το φωτεινό τους παράδειγμα, να υπομένουν, να ελπίζουν, να προσεύχονται.

Τελικά ο όσιος τελώνης και ο άγιος άσωτος αυτό κάνουν, αφού μιλούν με έργα για πραγματική μετάνοια, ενώ αντίθετα ο «δίκαιος» πρεσβύτερος υιός και ο Φαρισαίος απαιτούν αναγνώριση και σεβασμό, είναι αμετανόητοι και υποκριτές, δεν μετέχουν στη χαρά των άλλων, είναι τρομερά εγωπαθείς. Ας μιμηθούμε λοιπόν τον τελώνη και τον άσωτο στη μετάνοιά τους για να ζήσουμε τον παράδεισο από τώρα.

του π. Μωυσή Αγιορείτη

Ευχαριστίες στον Σπυρίδωνα Γκ. για την αποστολή του κειμένου