Το κρυμμένο νόημα της έριδας για τους 3 Ιεράρχες Ιανουαρίου 30, 2010
Posted by Ζωντανό Ιστολόγιο in : Ορθοδοξία / Εκκλησία , add a comment
Τον 11ο αιώνα είχε ξεσπάσει μία έριδα για το ποιος από τις τρεις μεγάλες προσωπικότητες της Εκκλησίας είναι ο σπουδαιότερος και ποιος ορίζει την οδό της αληθείας: ο Βασίλειος, ο Γρηγόριος ή ο Χρυσόστομος; []
Τι υπάρχει πίσω από αυτή τη διαμάχη και πίσω από αυτή τη σύνθεση; Μέσα στην παράδοσή μας, ο καθένας από τους τρεις προβάλλεται για έναν κεντρικό άξονα. Ο μεν άγιος Βασίλειος προβάλλεται για τον ασκητικό άξονα, για την προτεραιότητα που έδινε στην άσκηση. Είναι αυτός που οργάνωσε τον μοναχισμό, αυτός που έγραψε τους κανόντες για τον μοναχικό βίο, κυρίως για τον κοινοβιακό μοναχισμό. Ο άγιος Γρηγόριος προβάλλει τον άξονα της θεωρίας ή της θεολογίας. Είναι ο θεολόγος της Εκκλησίας. Ο δε άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος προβάλλει τον άξονα της αγαπητικής σχέσης, γενικά των σχέσεων μεταξύ των ανθρώπων, την πράξη. Εάν απομονώσουμε αυτούς τους άξονες και πούμε ότι μόνο με την άσκηση [] ή μόνο με την θεωρία – θεολογία ή μόνο με την πράξη θα βρεθούμε στον δρόμο της σωτηρίας, κάνουμε λάθος. Η σύνθεση αυτών των τριών θα μας βοηθούσε, μαζί με τη χάρη βέβαια του Αγίου Πνεύματος, να πάρουμε τον δρόμο της σωτηρίας. Αυτό είναι κάτι που το ξεχνάμε πάρα πολύ συχνά μέχρι σήμερα. Γιατί η διαμάχη αυτή μπορεί να φάνηκε πως ξεπεράστηκε, αλλά το πρόβλημα υπάρχει πάντα. Πρόκειται για διαμάχη εγγενή μέσα στην ανθρώπινη ιστορία.
Πηγή: Διερχόμενοι διά του ναού, Δ. Μαυρόπουλου, σελ. 34-5
Popularity: 7%
Λέξεις κλειδιά: τρεις ιεράρχες, θεολογία, κατήχησηΣχετικές καταχωρήσεις:
Τὸ Συνοδικὸν τῆς Ὀρθοδοξίας καί ὁ Ἅγιος Γρηγόριος ὁ Παλαμᾶς Μαρτίου 16, 2009
Posted by Ζωντανό Ιστολόγιο in : Ορθοδοξία / Εκκλησία , 3commentsἘποφειλομένη πρὸς Θεὸν ἐτήσιος εὐχαριστία καθ’ ἣν ἡμέραν ἀπελάβομεν τὴν τοῦ Θεοῦ ἐκκλησίαν σὺν ἀποδείξει τῶν τῆς εὐσεβείας δογμάτων καὶ καταστροφῇ τῶν τῆς κακίας δυσσεβημάτων.
Προφητικαῖς ἑπόμενοι ῥήσεσιν ἀποστολικαῖς τε παραινέσεσιν εἴκοντες καὶ εὐαγγελικαῖς ἱστορίαις στοιχειούμενοι, τῶν ἐγκαινίων τὴν ἡμέραν ἑορτάζομεν. Ἡσαΐας μὲν γάρ φησιν ἐγκαινίζεσθαι νήσους πρὸς τὸν Θεόν, τὰς ἐξ ἐθνῶν ὑπαινιττόμενος ἐκκλησίας• εἶεν δ’ ἂν ἐκκλησίαι, οὐχ αἱ τῶν ναῶν ἁπλῶς οἰκοδομαὶ καὶ φαιδρότητες, ἀλλὰ τῶν ἐν αὐταῖς εὐσεβούντων τὸ πλήρωμα, καὶ οἷς ἐκεῖνοι τὸ Θεῖον ὕμνοις καὶ δοξολογίαις θεραπεύουσιν. Ὁ δὲ ἀπόστολος, αὐτὸ τοῦτο παραινῶν, ἐν καινότητι ζωῆς περιπατῆσαι διακελεύεται καὶ εἴ τις ἐν Χριστῷ καινὴ κτίσις, ἀνακαινίζεσθαι. Τὰ δέ γε κυριακὰ λόγια τὴν προφητικὴν δεικνύντα κατάστασιν, ἐγένετο, φησίν, τὰ ἐγκαίνια ἐν Ἱεροσολύμοις καὶ χειμὼν ἦν, εἴτε νοητὸς καθ’ ὃν τὸ τῶν Ἰουδαίων ἔθνος κατὰ τοῦ κοινοῦ Σωτῆρος τὰς τῆς μιαιφονίας ἐκίνει καταιγίδας καὶ τὸν τάραχον, εἴτε καὶ ὁ τὰς σωματικὰς αἰσθήσεις τῇ τοῦ ἀέρος ἐπὶ τὸ κρυμῶδες παραλυπῶν μεταβολῇ. Γέγονε γὰρ δή, γέγονε καὶ καθ’ ἡμᾶς χειμὼν οὐχ ὁ τυχών, ἀλλ’ ὁ τῷ ὄντι τῆς μεγάλης κακίας ἐκχέων τὴν ὠμότητα, ἀλλ’ ἤνθησεν ἡμῖν τῶν χαρίτων τοῦ Θεοῦ τὸ πρωτοκαίριον ἔαρ, ἐν ᾧ καὶ τὴν εὐχαριστήριον τῶν ἐπ’ ἀγαθοῖς θερισμῶν τῷ Θεῷ συνεληλύθαμεν ποιήσασθαι, ὡς ἂν φαίημεν ψαλμικώτερον• θέρος καὶ ἔαρ σὺ ἔπλασας αὐτά, μνήσθητι ταύτης.
[] Ἐν γὰρ ταῖς εἰκόσιν ὁρῶμεν τὰ ὑπὲρ ἡμῶν τοῦ Δεσπότου πάθη, τὸν σταυρόν, τὸν τάφον, τὸν ᾍδην νεκρούμενον καὶ σκυλευόμενον, τῶν μαρτύρων τοὺς ἄθλους, τοὺς στεφάνους, αὐτὴν τὴν σωτηρίαν ἣν ὁ πρῶτος ἡμῶν ἀθλοθέτης καὶ ἀθλοδότης καὶ στεφανίτης ἐν μέσῳ τῆς γῆς κατειργάσατο. Ταύτην σήμερον τὴν πανήγυριν ἑορτάζομεν, ἐν ταύτῃ εὐχαῖς καὶ λιτανείαις συνευφραινόμενοί τε καὶ συναγαλλόμενοι, ψαλμοῖς ἐκβοῶμεν καὶ ᾄσμασι. Τίς Θεὸς μέγας ὡς ὁ Θεὸς ἡμῶν; σὺ εἶ ὁ Θεὸς ἡμῶν ὁ ποιῶν θαυμάσια μόνος. Τοὺς φαυλιστὰς γὰρ τῆς σῆς δόξης ἐξεμυκτήρισας, τοὺς τολμητὰς κατὰ τῆς σῆς εἰκόνος καὶ θρασεῖς, δειλοὺς καὶ πεφευγότας ἀπέδειξας.
[] Οἱ προφῆται ὡς εἶδον, οἱ ἀπόστολοι ὡς ἐδίδαξαν, ἡ ἐκκλησία ὡς παρέλαβεν, οἱ διδάσκαλοι ὡς ἐδογμάτισαν, ἡ οἰκουμένη ὡς συμπεφρόνηκεν, ἡ χάρις ὡς ἔλαμψεν, ἡ ἀλήθεια ὡς ἀποδέδεικται, τὸ ψεῦδος ὡς ἀπελήλαται, ἡ σοφία ὡς ἐπαρρησιάσατο, ὁ Χριστὸς ὡς ἐβράβευσεν• οὕτω φρονοῦμεν, οὕτω λαλοῦμεν, οὕτω κηρύσσομεν, Χριστὸν τὸν ἀληθινὸν Θεὸν ἡμῶν καὶ τοὺς αὐτοῦ ἁγίους ἐν λόγοις τιμῶντες, ἐν συγγραφαῖς, ἐν νοήμασιν, ἐν θυσίαις, ἐν ναοῖς, ἐν εἰκονίσμασι• τὸν μὲν ὡς Θεὸν καὶ Δεσπότην προσκυνοῦντες καὶ σέβοντες, τοὺς δὲ διὰ τὸν κοινὸν Δεσπότην καὶ ὡς αὐτοῦ γνησίους θεράποντας τιμῶντες καὶ τὴν κατὰ σχέσιν προσκύνησιν ἀπονέμοντες• αὕτη ἡ πίστις τῶν ἀποστόλων, αὕτη ἡ πίστις τῶν πατέρων, αὕτη ἡ πίστις τῶν ὀρθοδόξων, αὕτη ἡ πίστις τὴν οἰκουμένην ἐστήριξεν. (συνέχεια…)
Popularity: 15%
Λέξεις κλειδιά: τρεις ιεράρχες, άγιος γρηγόριος παλαμάς, άγιοι, θεολογία, κείμενα, μεγάλη τεσσαρακοστήΣχετικές καταχωρήσεις:
Ἡ ἐπικαιρότητα τῆς σκέψεως τῶν Τριῶν Ἱεραρχῶν Φεβρουαρίου 2, 2008
Posted by Ζωντανό Ιστολόγιο in : Βίντεο, Ορθοδοξία / Εκκλησία , add a comment
Ἀκοῦστε τήν πολύ ἐνδιαφέρουσα ὁμιλία μέ τίτλο “Ὁ ἄνθρωπος κί ὁ κόσμος του στίς σύγχρονες ἀνθρωπιστικές ἐπιστῆμες καί ἡ σκέψη τῶν Τριῶν Ἱεραρχῶν” τήν ὁποία πραγματοποίησε ὁ πατέρας Νικόλαος Λουδοβίκος στό Πανεπιστήμιο Πατρῶν τήν 29η Ἰανουαρίου 2008, καθώς καί τό διάλογο που ἀκολούθησε.

Ὁ π. Νικόλαος περιγράφει συνοπτικά τήν ἱστορική διαδρομή καί τούς σημερινούς στόχους τοῦ δυτικοῦ στοχασμοῦ διατρέχοντας τά πεδία θεολογίας, φιλοσοφίας καί ψυχολογίας. Ἀκολούθως ἐξηγεί τήν ἐπικαιρότητα καί τήν καινοτομία τῆς θεολογίας τῶν Καππαδοκῶν πατέρων τῆς Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας.
Πηγή: Ἱερός Ναός Τριῶν Ἱεραρχῶν Πανεπιστημίου Πατρῶν
Διαβάστε ἐπίσης: Ἡ ἐλευθερία στήν ὀρθόδοξη πνευματική ζωή ἀπομαγνητοφωνημένη ὁμιλία τοῦ π. Νικολάου στό Μανιτάρι τοῦ Βουνοῦ
Popularity: 13%
Λέξεις κλειδιά: π. Νικόλαος Λουδοβίκος, πανεπιστημιακός ιερός ναός, τρεις ιεράρχες, φιλοσοφία, άνθρωπος, θεολογίαΣχετικές καταχωρήσεις:

